10. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı · 1. Tema: Sözün Ezgisi
Yapı unsurları
10. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı dersinin bu konusunu kısaca özetledik; sonunda cevaplı 5 soru var.
Masal, olağanüstü olayların ve kişilerin yer aldığı, sözlü gelenekte doğup kuşaktan kuşağa aktarılan anonim anlatılardır. Masalın yapı unsurları olay, kişiler (şahıs kadrosu), zaman ve mekândır.
Masalda zaman ve mekân belirsizdir: “Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde” gibi kalıp ifadelerle anlatılır. Kişiler genellikle iyi ve kötü olarak keskin çizgilerle ayrılır; padişah, keloğlan, dev, peri gibi tipler sık görülür. Olay örgüsü serim, düğüm ve çözüm bölümlerinden oluşur ve genellikle iyilerin kazanmasıyla biter.
Akılda kalsın
- Zaman ve mekân belirsizdir.
- Kişiler tiptir; iyi-kötü karşıtlığı vardır.
- Bölümler: döşeme, serim-düğüm-çözüm, dilek.
- Olağanüstülük ve kalıp ifadeler masalın ayırt edici özelliğidir.
Kendini dene
5 soru
Önce cevabını yaz, sonra kontrol et.
1. Masalın yapı unsurlarını sayınız.
Cevabı göster
Olay, kişiler, zaman ve mekân.
2. Masalda zaman ve mekân nasıl verilir? Örnek gösteriniz.
Cevabı göster
Belirsiz verilir; “Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde” gibi.
3. Masal kişilerinin genel özelliği nedir?
Cevabı göster
Tip olarak çizilirler; iyiler ve kötüler keskin biçimde ayrılır.
4. Masalın bölümlerini yazınız.
Cevabı göster
Döşeme (tekerleme), serim-düğüm-çözüm olarak olaylar ve dilek bölümü.
5. Masalı destandan ayıran bir özellik yazınız.
Cevabı göster
Masal tamamen kurmaca ve olağanüstüdür; destanlar ise bir milletin tarihî ya da toplumsal olaylarına dayanır.
Bir soru daha iste Çalışma programına ekle
Yukarıdaki sorular özgündür, dersimizvarmı? tarafından hazırlanmıştır.
- ÖDSGM 10. sınıf örnek sorularMEB Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğü
- ÖDSGM 10. sınıf öğrenme etkinlikleriMEB ÖDSGM
- ÖDSGM 10. sınıf tekrar testleriMEB ÖDSGM
- ÖDSGM 10. sınıf kazanım kavrama testleriMEB ÖDSGM
- 10. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı ders kitabıMEB ders kitabı, PDF · ünite sonu soruları
- Türk Dili ve Edebiyatı konu-soru dağılım tablosu (2026-2027)MEB · yazılıda hangi konudan kaç soru çıkacağı
- MEBİ AYT Türk Dili ve Edebiyatı kitabıMEB OGM Materyal · konu özeti ve sorular
Aynı temadaki diğer konular
Bu konuda zorlanıyorsan
Bire bir derslerde eksik konuyu birlikte kapatıyor, haftalık programı öğrenciye göre kuruyoruz.
Hazırlayan: Habib Burak Arslan, Türkçe öğretmeni ve eğitim koçu
Son güncelleme: 13 Kasım 2026