dersimizvarmıKonu anlatımı · 8. sınıf · LGS · TYT
Üslü İfadeler Konu Anlatımı: Kurallar, Bilimsel Gösterim ve Çözümlü Sorular
aⁿ ifadesinde a tabanı, n üssü gösterir ve a sayısının n kez kendisiyle çarpıldığını anlatır: 2⁴ = 2 · 2 · 2 · 2 = 16. LGS'de üslü ifadeler hem tek başına hem de bilimsel gösterim ve problem sorularında karşımıza çıkar.
Habib Burak Arslan · Türkçe Öğretmeni ve Eğitim Koçu · Güncelleme: Kasım 2026
Temel kurallar
| Kural | Örnek |
|---|---|
| aᵐ · aⁿ = aᵐ⁺ⁿ | 2³ · 2⁴ = 2⁷ |
| aᵐ : aⁿ = aᵐ⁻ⁿ | 5⁶ : 5² = 5⁴ |
| (aᵐ)ⁿ = aᵐ·ⁿ | (3²)³ = 3⁶ |
| aⁿ · bⁿ = (a · b)ⁿ | 2³ · 5³ = 10³ |
| a⁰ = 1 (a ≠ 0) | 7⁰ = 1 |
| a⁻ⁿ = 1 / aⁿ | 2⁻³ = 1/8 |
- Negatif sayının çift kuvveti pozitif, tek kuvveti negatiftir: (−2)⁴ = 16, (−2)³ = −8.
- Parantez önemlidir: (−3)² = 9 ama −3² = −9.
- Tabanları farklı ama üsleri aynı sayılar çarpılırken tabanlar çarpılır, üs aynı kalır.
Bilimsel gösterim
Bir sayının a · 10ⁿ biçiminde yazılmasıdır; burada 1 ≤ |a| < 10 ve n bir tam sayıdır.
| Sayı | Bilimsel gösterim |
|---|---|
| 45 000 | 4,5 · 10⁴ |
| 0,00045 | 4,5 · 10⁻⁴ |
| 3 200 000 | 3,2 · 10⁶ |
Virgül sola kaydırılırsa üs artar, sağa kaydırılırsa üs azalır.
Çözümlü örnek sorular
Özgün sorular
Soru 1
(2³ · 2⁴) : 2⁵ işleminin sonucu kaçtır?
- A) 2
- B) 4
- C) 8
- D) 16
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: B · Çarpmada üsler toplanır: 2⁷. Bölmede üsler çıkarılır: 2⁷⁻⁵ = 2² = 4.
Soru 2
(−3)² − 3² işleminin sonucu kaçtır?
- A) −18
- B) 0
- C) 9
- D) 18
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: B · (−3)² = 9 ve 3² = 9 olduğundan sonuç 9 − 9 = 0'dır.
Soru 3
0,00045 sayısının bilimsel gösterimi aşağıdakilerden hangisidir?
- A) 45 · 10⁻⁵
- B) 4,5 · 10⁻⁴
- C) 0,45 · 10⁻³
- D) 4,5 · 10⁴
Cevabı ve çözümü göster
Cevap: B · Katsayı 1 ile 10 arasında olmalıdır: virgül 4 basamak sağa kaydırılır, 4,5 · 10⁻⁴ elde edilir.
Sık sorulanlar
Sıfırın sıfırıncı kuvveti kaçtır?
0⁰ tanımsızdır; a⁰ = 1 kuralı a ≠ 0 için geçerlidir.
Bilimsel gösterimde katsayı neden 1 ile 10 arasında olmalı?
Sayıların büyüklüklerini kolay karşılaştırmak için standart bir biçim olarak böyle tanımlanmıştır.
Bu konuyu birlikte çalışalım
Eksik kalan yeri bire bir derste, öğrencinin kendi sorularıyla kapatıyoruz. İstanbul'da yüz yüze, her yerden online.
Diğer konular
Hazırlayan: Habib Burak Arslan, Türkçe öğretmeni ve eğitim koçu
Son güncelleme: 13 Kasım 2026